Khai quật

Nhân có phong trào biết ơn người có công với dân với nước, tôi cũng xin khảo cổ, khai quật lại một con người mà tôi biết rất rõ chứ không phải u ơ khen bừa; mà hiện cụ ấy còn sống dù tuổi đã gần đất xa trời, để các ông các bà phụ trách chế độ này nắm được, may ra còn kịp làm cái việc chiêu tuyết cho người bị hàm oan, nhất là người có công, người đã góp phần tạo dựng chính chế độ này.

Ông cụ không sáng tác được bài hát, vở kịch, bài vè, câu hò nào, cũng không để đời tác phẩm văn nghệ gì, chả có hội đoàn nào ghi nhớ biết ơn ông, nhưng… ông đã góp một phần cực kỳ quan trọng vào việc cứu người nông dân nói riêng, và người dân nước này nói chung, ra khỏi nạn đói. Từ năm 1967, ông đã “đầu têu” xé rào hợp tác xã nông nghiệp đang bế tắc, tổ chức khoán hộ cho nông dân, là người đầu tiên mở đường khoán hộ ở đất Hải Phòng, chỉ sau ông Kim Ngọc trên Vĩnh Phúc (sau là Vĩnh Phú) có 1 năm (năm 1966), trước phong trào khoán hộ ở xã Đoàn Xá (huyện Kiến Thụy, Hải Phòng) cả gần chục năm trời.

Nhờ có những người dũng cảm mở lối, dám làm dám chịu, đi tiên phong như ông mà sau này đảng và nhà nước mới nhìn ra thực tế cấp bách cần giải quyết trong nông nghiệp để ban hành Nghị quyết 10, còn gọi là Khoán 10, cứu nền nông nghiệp đang trên bờ vực thẳm, cứu cả một xã hội với mấy chục triệu người đang trước hiểm họa chết đói, chả khác gì năm 1945. Ông là một trong số ít những con người như thế.

Người ấy là ông Nguyễn Văn Sơn, hiện đã 89 tuổi ta, sống tại thôn Trà Phương, xã Thụy Hương, huyện Kiến Thụy, TP.Hải Phòng. Sở dĩ tôi biết rõ ông bởi chỗ đó là quê tôi, bản thân tôi biết ông từ hồi còn bé, tận mắt chứng kiến, tận tai nghe những điều ông làm, ông nói. Có điều gì đơn sai, tôi không bằng con kiến, không phải là người.