Chị Thanh (phần 3)

Campuchia tận mắt

Phần này nằm trong vệt bài về bà chị Nguyễn Thế Thanh nhưng tôi tranh thủ ghi đôi điều về Campuchia nên đặt cho nó cái tên “Campuchia tận mắt”.

Chuyến du mục (đi và thấy) trên đất Miên đã cho đứa vốn quanh năm suốt tháng chỉ quanh quẩn xó bếp như tôi ngộ ra được nhiều điều, chứ những người như chị Nguyễn Thế Thanh, nhà thơ Trần Hữu Việt và mama tổng quản Kim Tuyền (cùng xe) vốn đi nước ngoài như đi chợ nào có lạ gì.

Chút nói tiếp về chị Thanh, giờ biên vài chữ về Campuchia qua mục sở thị, mắt thấy tai nghe đã.

Campuchia lâu nay tôi chỉ được nghe là nước nghèo, chậm phát triển, so với Việt Nam thua kém nhiều mặt... Có đi mới tỏ, hóa ra không hẳn vậy.

Quả thật nông thôn Cam còn hoang dã, nhiều nơi đi cả chục cây số nhà cửa rất thưa thớt, thậm chí không bóng người. Những nơi có dáng vẻ đô thị cũng ít nhà cao tầng, đường thưa xe cộ, chả thấy ùn tắc bao giờ.

Chuyện cuối tuần

29.3.2026

-  Một người bị phạt 7,5 triệu đồng về “tội” đoán rằng những ngày tới giá xăng sẽ lên 34.000 đồng/lít. Khi ấy giá xăng do nhà nước quy định tại các cây xăng hơn 29.000 đồng. Công an phạt bởi cho rằng đương sự phao tin đồn nhảm, thất thiệt, gây hoang mang trong dân chúng, làm rối loạn thị trường.
Chưa đầy một tuần sau dự đoán, chính xác là 5 ngày, xăng lên hơn 34.000 đồng/lít, giá nhà nước.
Dư luận bảo thông minh cũng chết, ai biểu cầm đèn chạy trước ô tô để mang vạ...

- Cậu học trò lớp 12 ở xứ Thanh (Thanh Hóa) không hề theo lớp học vi tính, tin học, lập trình... nào, tự mày mò, tự học, tự tìm tài liệu, tự “nghiên cứu” mà viết được phần mềm, mã độc vượt qua mọi ngăn chặn, vô hiệu hóa mọi ổ khóa bảo mật, để lấy cắp dữ liệu... Mã độc này theo thống kê ban đầu đã thâm nhập gần 100.000 máy tính trên toàn cầu. Y ta và đồng phạm cướp được hàng chục tỉ đồng. Quá khiếp.

Đúng là kỳ tài. Một mình nó còn hơn cả viện này viện nọ đầy những giáo sư tiến sĩ. Có nhẽ công an cũng thấy điều đó nên trong thông tin cung cấp cho báo chí chỉ viết tắt tên đương sự.

 
Công nhận xứ Thanh lắm người tài, hào kiệt đời nào cũng có. Chúa Trịnh Sâm từng ban cho xứ Thanh 4 chữ “Thanh kỳ khả ái” quả thật không sai tẹo nào.

Bắc Ninh

Tối qua 27.3.26 trên tivi, nhà đài VTV phát chương trình văn nghệ trực tiếp tôn vinh tỉnh Bắc Ninh.

Mình đã từng ở Bắc Ninh, tỉnh nhỏ hiền lành bị nhập với Bắc Giang thành Hà Bắc. Cụ thể là làng Sát Thượng, xã Yên Trung, huyện Yên Phong. Nay nơi ấy thành khu công nghiệp hoành tráng của tỉnh Bắc Ninh mới. Dạo năm kia mình có dịp qua đó, không tìm thấy chút dấu xưa nền cũ.

Mấy tháng cũng đủ nhớ cả đời, từ tháng 10.1972 tới tháng 3.1973 khi trường sơ tán về đó. Sau 12 ngày đêm khói lửa, Mỹ chấm dứt ném bom miền Bắc, thầy trò lại khăn gói quả mướp, lục tục kéo nhau về Hà Nội, qua cửa ô lối cầu phao Chương Dương, đi bộ mới khiếp, thầy Nguyễn Văn Tu dẫn đầu.

Phải nói luôn, thời ấy vùng quê ven sông Cầu thật đẹp, lả lướt, dịu dàng, chân chất, yên bình, dù đang chiến tranh. Chỉ có điều nghèo, đói, như chán vạn làng quê khác. Nông thôn những năm đó quê nào cũng nghèo khó, vất vả, thậm chí làng Trà Phương quê mình ở Hải Phòng còn nghèo gấp mấy lần làng Sát Thượng.

Chị Thanh (phần 2)

Dần dà theo dòng thời gian trôi, tôi được gặp chị Nguyễn Thế Thanh nhiều hơn, kể cả khi chị không còn là Tổng biên tập báo Phụ nữ TP.HCM nữa. Năm 1996 hay 1997 chi đó, sau hai nhiệm kỳ gánh vác thành công “tiếng nói của phụ nữ”, chị nhận ghế mới Phó chủ tịch Hội LHPN thành phố, rồi tiếp đó năm 2001 làm Phó giám đốc Sở Văn hóa – Thông tin. Hồi ông anh vợ tôi làm ở Phòng Văn nghệ của sở, tôi tới chơi, hỏi về chị Thanh, ổng bảo nó được lắm, tốt tính.

Một sáng tháng 11.2014, chị Thế Thanh nhắn tôi có rảnh thì ghé chung cư Vĩnh Viễn, quận 10 chụp giúp mấy tấm ảnh kỷ niệm buổi trao nhà cho bà quả phụ trung tá Ngụy Văn Thà. Gì chứ tham gia vào việc nghĩa của chương trình Nhịp cầu Hoàng Sa do Osin Huy Đức chủ trương thì chả có chi phải chần chừ nấn ná.

Tôi thu xếp tới, bác Nguyễn Duy đã ở đấy rồi, có cả chị Thế Thanh, anh Huỳnh Ngọc Chênh, Huy Đức, bác Đỗ Thái Bình, bác chuẩn đô đốc Lê Kế Lâm, nhà báo Viễn Sự… Phải kể ra như thế bởi đó là những con người dũng cảm lúc bấy giờ.

Chuyện đầu tuần

Thứ hai 23.3.26. Hết tuần này là kết thúc tháng 3. Lại sắp tháng 4, rồi tháng 5 tháng 6... Ông hàng xóm cười bảo cuộc đời trôi nhanh như chó chạy.

Có những điều phải chép ra, như một dạng biên nhật sử, biên nguyệt sử, “bức tranh vân cẩu con người tang thương” (Nguyễn Gia Thiều) cho người đời biết.

- Nhân vụ anh tài xế công nghệ bị “nhạc sĩ” chửi, dọa đánh, bị chủ hãng bẻ cần câu cơm, nhà cháu viết câu đối:

Bao năm mày mò âm (nhạc), chả mấy ai nghe tiếng biết danh
Vài phút sờ lần dương (thế), biết bao người cạch mặt khinh tâm

Liên quan tới câu đối này, nhà cháu nói thêm: Hồi xưa, bọn trẻ con thường chế nhạo nhau rằng “Nhận vơ là vợ thằng nhân/Nó cho bát bún sờ lần cả đêm”. Từ “sờ lần” có nghĩa là vậy.

Bác nào chỉ ra chỗ chưa chuẩn của câu đối, nhà cháu xin đãi chầu cà phê. Nói khí không phải, nhớ chuyện Lã Bất Vi viết “Lã thị xuân thu”, treo ở cổng thành, bảo ai sửa được một chữ sẽ trả nghìn lượng vàng. Chả ai dám sửa do sợ Lã công, chứ nhà cháu rất mong được sửa bởi đời chẳng có gì hoàn toàn.

Quốc hội

Trên thế giới, bất cứ quốc gia văn minh nào cũng vậy, quốc hội là nơi (chứ không phải cơ quan quyền lực cao nhất như lý thuyết) tụ họp những người tài giỏi, hiểu biết sâu rộng về cuộc sống, đặc biệt có bản lĩnh, cương trực, thẳng thắn, dám cất lên tiếng nói vì quyền lợi nhân dân. Vì vậy, thành viên quốc hội được gọi là dân biểu.

Quốc hội không phải chỗ chia suất, cào bằng cho ngành này ngành nọ, khối ấy khối kia, mâm bát đủ thành phần (nếu cứ vậy thì biết bao nhiêu cho đủ), không phải góc chiếu giữa làng cho ai đó, càng không là chốn phát ngôn những điều dân chúng nghe được phải che miệng cười.

Muốn đủ thành phần, đã có Mặt trận tổ quốc, chứ lập nó ra để làm gì.

Cứ cơ cấu theo kiểu cũ thì không bao giờ có quốc hội đúng nghĩa. Tôi bảo thật.

Nguyễn Thông

Chả ra làm sao

Đang ồn lên vụ một gã côn đồ có tên là nhạc sĩ Minh Khang gây sự, chửi bới, dọa đánh tài xế công nghệ Grab.

Trên báo chí và mạng xã hội,thiên hạ cãi nhau như đám mổ bò.

Tôi can các ông bà đạo đức, luật sư, nhà này nhà nọ khi các ông bà khẳng định chú tài xế Grab kia vi phạm pháp luật nhà nước và quy định của công ty, cố tình để lộ thông tin cá nhân người khác/khách hàng.

Thế tôi hỏi, tay khách hàng "nhạc sĩ" kia (dân văn nghệ không mấy ai biết, chứ đừng nói cả công chúng) nó có gây rối trật tự công cộng không, hay chỉ cãi nhau với người thân của nó trong nhà, hở các luật sư?

Lời nói và hành động của nó có đáng bị lên án, bị công khai cho thiên hạ tỏ để người ta biết mà tránh một thằng du côn không, hở các nhà đạo đức?

Hay là các vị đợi nó đấm cho tài xế đổ máu mũi máu mồm ra rồi mới được đi báo công an?