Thời và người

Tròn 51 năm ngày nước Việt thu về một mối. Ngày 30.4, năm 2026. Hơn nửa thế kỷ, biết bao sự đổi thay, cả trong hiện thực và suy nghĩ, nhận thức của con người. Cuộc sống luôn vận động, những gì không phù hợp sẽ bị đào thải. Đó là quy luật.

 

Vậy nhưng không phải vậy. Bây giờ vẫn còn không ít người, những nhà này nhà nọ, những người được coi là có trình độ cao, hiểu biết rộng, thậm chí khá nổi tiếng, mà vẫn viết/phát biểu trên báo chí, đài, trang cá nhân mạng xã hội, rằng "kỷ niệm ngày giải phóng miền Nam 30.4".

 

Đâu phải quen mồm quen tay mà là nhận thức vẫn cũ kỹ như cách nay vài chục năm. Họ nghĩ bằng đầu óc của một nhân viên tuyên truyền xóm ấp, kẻ vẽ khẩu hiệu, cả đời chỉ biết làm theo sai bảo của người khác. Suốt nửa thế kỷ, trong đầu họ chỉ có câu "Kỷ niệm (bao nhiêu năm) ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước 30.4".

Luật sư tội nghiệp

Nhiều báo quốc doanh giữa tháng 4.2026  đăng nội dung "Công an đề xuất xử lý hình sự luật sư không tố giác thân chủ sắp phạm tội".

Xử lý hình sự là gì? Là căn cứ vào bộ luật hình sự để khởi tố, bắt giam, điều tra, truy tố, đưa ra tòa xử, kết án, cho vào tù.

Luật sư là một nghề, xưa gọi nôm na là thầy cãi. Nếu luật sư được thân chủ tin cậy cãi cho mình thì luật sư sẽ tìm mọi cách chính đáng để bảo vệ thân chủ. Trong trường hợp thân chủ bị kết tội thì luật sư dựa vào luật và những tình tiết giảm nhẹ để bào chữa cho họ. Những tội ấy đã cơ quan điều tra và công tố nắm hết, chẳng cần luật sư tố giác.

Còn tội mà thân chủ SẮP phạm, thì đòi hỏi như thế chả khác chi thách nhau. Dễ gì luật sư biết được thân chủ sắp phạm tội. Có thể có nhưng ít lắm.

Cúng tổ

Chủ nhật 26.4.26 theo lịch âm là ngày giỗ tổ Hùng Vương, mùng 10 tháng 3, còn gọi quốc giỗ, ở xứ ta. Dân chúng được nghỉ lễ, nhang khói khắp mọi miền, vui lắm. Cúng nhưng vui hơn tết.

Thực thà mà nói, tôi cũng không mặn mà với lễ giỗ này, chỉ trừ việc được nghỉ làm mà vẫn có lương. Nhưng mình đã nghỉ "hiu" hẳn rồi, ngày nào cũng "lễ", thừa thời gian, chỉ thiếu tiền.

Không thích ngày này bởi đối tượng được giỗ (vua Hùng) không có thật, chỉ là nhân vật hư cấu, truyền thuyết, phi lý (điều này mà làm rõ phải dày bằng cuốn sách "Nỗi buồn chiến tranh").

Mình luôn kính tổ tiên, tiền nhân có đức có tài, các cụ, ông bà, cha mẹ - những con người thật, còn vui theo số đông hướng về hư ảo tưởng tượng (người đẻ trăm trứng chẳng hạn), mình không thích, nhưng cũng không phản đối. Chuyện tâm linh, nên tôn trọng mọi góc nhìn, suy nghĩ, quan niệm.

Trở lại

Blog của nhà cháu gần một tháng qua bị chặn (khi về quê, chỉ có mạng Viettel, mà nhà mạng này chặn rất khiếp).

Nay bỉ nhân đã ở nhà, mạng wifi khác, nên được tiếp tục hầu bạn đọc, trước hết là lần lượt đăng những bài đã viết trong thời gian qua, vẫn còn tính thời sự.

Chúc mọi người cuộc sống vui vẻ, an lành.

Nguyễn Thông

Chị Thanh (phần 4, cuối)

Trên chuyến xe Kia Carnival rong ruổi xứ Campuchia, mấy chị em tôi trò chuyện nổ bung bắp rang. Chuyện đời, chuyện nghề, quá khứ, hiện tại, cả chuyện vui chuyện buồn.

Trong đời, tôi từng quen biết những người có trí nhớ kỳ lạ, hầu như họ chả quên những gì đã xảy ra trong cái dòng thời gian xô bồ và đám đông chen chúc. Chỉ cần một chút gợi nhỏ cũng khiến ký ức tuôn về cuồn cuộn, rất thực, chi tiết, cứ như cuốn sử được lật từng trang vậy. Bộ não như ổ cứng dữ liệu máy tính, enter là bật ra ngay.

Chị Nguyễn Thế Thanh là một trong những người ấy. Tự dưng lẩn thẩn nghĩ, mấy nhà chép sử viết sử nếu lúng túng ngắc ngứ chỗ nào nên tìm đến những pho sử sống này.

Trong chuỗi chuyện đường trường, tôi ra vẻ hiểu biết, rằng hồi còn học cấp 2 em đã nghe kể về Mậu Thân 68 và bác Năm Truyện, lại còn gợi mở chắc hồi ấy bác đã ngang hàm (đại tá) với ông Lê Đức Anh. Chị bảo, hồi ấy ổng (ông Anh) hình như đã tướng rồi, còn Tám Hà phó của bác Năm Truyện chỉ thượng tá.

Hungary (kỳ 2)

Như đã kể, lứa chúng tôi con em nông dân lớn lên ở miền Bắc thời trước 1975 chỉ biết đến Hungary qua sách báo, tuyên truyền của nhà nước, qua văn học nghệ thuật, chứ không có kênh chính trị, kênh quốc tế. Có lẽ để lại dấu ấn đậm nhất về Hungry là cuốn tiểu thuyết lịch sử "Những ngôi sao Ê ghe", hay còn có cái tên phổ biến "Những ngôi sao thành Ê ghe".

Tôi đọc lâu rồi, giờ nhớ mang máng sách ấy kể về cuộc chiến đấu của người Hung chống lại quân xâm lược Thổ Nhĩ Kỳ, bảo vệ thành cổ Ê ghe. Cực kỳ tàn khốc, đau thương, hùng tráng, quả cảm. Cả một dân tộc được tái hiện với những bi kịch, mất mát, anh hùng qua cuộc chiến này, nhất là qua số phận một đôi vợ chồng (tôi quên tên rồi). Hung thế kỷ 16 cũng tang tóc bi kịch như xứ ta cùng thời vậy. Đọc xong sách, rồi sau còn xem phim (người ta dựng thành phim), tự dưng lẩn thẩn nghĩ có lẽ nhà văn Anh Đức viết cuốn "Hòn Đất" bị ảnh hưởng từ Ê ghe này chăng.

Còn những điểm nghẽn

Một trong những việc có ý nghĩa tích cực nhất của tân Thủ tướng Lê Minh Hưng là ký quyết định giải thể, giải tán, chấm dứt hoạt động của Ủy ban An toàn giao thông quốc gia (đương nhiên kể cả các ban cấp dưới của ủy ban này ở địa phương).

Trong bao nhiêu năm, nó đã tồn tại nhưng an toàn giao thông rất tệ, thậm chí tai nạn giao thông rất nhiều, rất nghiêm trọng.

 
Những nhiệm kỳ chính phủ và thủ tướng trước đều thấy cả biết cả nhưng lờ đi, không có động thái nào xử lý tích cực.

Chưa biết thời gian tới ông Hưng sẽ chứng tỏ mình thế nào nhưng điều ông vừa làm rất đáng ghi nhận, thể hiện sự cương quyết, dũng cảm, đột phá thực sự.