Trên báo Sài Gòn tiếp thị hôm nay có 2 điều làm mình chú ý.
Thứ nhất, trong phần lưu chiểu (dưới cùng trang áp chót tờ báo) đã mất bay cái tên của Tổng biên tập Đặng Tâm Chánh, thay vào đó là quyền tổng biên tập Nguyễn Xuân Minh. Thực ra vụ này đồn đại râm ran lâu rồi, nhưng công tác tổ chức-cán bộ cứ phải làm từ từ, chặt một phát nhiều ghế dễ gây dư luận xấu, vả lại kỷ luật hết lấy ai đứng ra lãnh đạo (ông Nguyễn Sinh Hùng từng khuyên thế). Dư luận xì xào rằng anh Chánh Tâm này không giỏi chạy, không có người chống lưng như anh Chánh Văn, đi là phải. Mình chả biết thế nào, tuy nhiên nhớ lại chuyện Tôn Ngộ Không đại náo thiên cung, đã trả lời Ngọc Hoàng thượng đế “làm vua phải thay phiên nhau mà làm”, đừng khư khư độc tôn ông từ giữ đền mãi. Lẽ thường sự đời là vậy.
Thứ hai, cái này mình chú ý hơn, là tờ báo đăng lời xin lỗi bạn đọc bởi số báo trước đó cho in bài ca ngợi món ăn làm từ con cá lòng ròng (miền Bắc gọi là ròng ròng hoặc rồng rồng), tức cá lóc (cá quả) bé xíu mới nở. Chắc bạn đọc chửi quá, chịu không thấu nên phải xin lỗi ngay. Vụ này, mình thấy:
-Báo Sài Gòn tiếp thị (dù có Tâm Chánh hay không còn Tâm Chánh) rất đàng hoàng, biết phục thiện, biết mình sai thì sửa, và sửa ngay, thật lòng, tôn trọng bạn đọc. Chả như nhiều tờ báo (đài) nhớn, kênh kiệu, lúc nào cũng ra vẻ ta đây, sai gì thì sai cứ mất hút con mẹ hàng lươn, đến khi bị chửi rát quá thì khụng khiệng vòng vo chữ nghĩa làm tí nói lại cho rõ hoặc đính chính cốt cho có. Kiếm được lời xin lỗi của các vị nhớn ấy quả thực khó, đừng mong gì đến lời xin lỗi chân thành.
-Người nước Nam ta, xưa nay cứ tự hào nhân nghĩa, nhưng trên thực tế, mình thấy rất ác. Đối với con người, ác; đối với con vật, lại càng ác. Ai đời con cá ròng ròng mẹ nó mới sinh, nhỏ tí ti thế mà cũng bắt ăn, rồi còn khen ngon. Cá rô ron cũng vậy, nhưng rô ron không theo đàn, chứ ròng ròng trẻ thơ phải theo mẹ. Cá chuối đắm đuối vì con, con người tình mẫu tử thế nào thì cá chuối (cá lóc) chắc cũng thế. Chuyện cá mẹ quăng mình lên bờ nằm cho kiến bu đầy rồi nhảy xuống nước đem mồi về cho con, không mấy ai không biết. Và chuyện này thật trăm phần trăm: hồi mình còn bé đi câu, gặp tổ ròng ròng, bắt ngay con cá mại cờ móc vào lưỡi câu thả trúng giữa đàn cá con đông đặc, cá mẹ tưởng con bị nguy lao vào đớp ngay. Mình đem con cá quả mẹ to đùng về khoe với cả nhà, không quên mô tả đã mưu mẹo thế nào. Thày mình chả nói nhiều, chỉ bảo con hãy tìm tổ ròng ròng đang ở đâu thả cá mẹ về đó. Đàn cá con, nếu không có mẹ nuôi nấng bảo vệ sẽ chết hết, đừng tận diệt nó. Mình đem cá đi thả mà lòng thật vui, chả chút lăn tăn tiếc rẻ; sau lớn rồi thì hiểu việc gì phải đạo, hợp lẽ trời đều như vậy cả.
Nay thì người ta đang tận diệt, cả cá mẹ lẫn con. Bằng chứng như báo Sài Gòn tiếp thị đã nêu. Ngoài ra, mình còn thấy những chỗ bán cá cảnh, trên đường Bà Huyện Thanh Quan, Q.3 chẳng hạn, người ta gom đầy cá ròng ròng để bán làm mồi cho người nuôi cá. Khẩu thì hô hào bảo vệ thiên nhiên, giữ gìn môi trường sinh thái nhưng tâm thì độc địa rắn rết, tàn phá không còn chút tính người. Người bắt cá con ác, người bán cũng ác, người mua ác chả kém gì. Cứ vừa ngu vừa ác thế, nếu có luân hồi, thử hỏi đấng nào dám duyệt cho các ông bà ấy tiếp tục kiếp người nhỉ.
Nhưng một ông bạn tôi cứ khăng khăng rằng, giờ đây cùng chung một bọc (đồng bào) mà con người còn ác với nhau thì đòi họ sống thiện, đừng tận diệt thiên nhiên, liệu có ai nghe.
Quả thật buồn, chua chát. Chả lẽ bây giờ làm người tốt, người tử tế khó vậy sao?
9.2011
Nguyễn Thông
