Những bài hát của một thời: Giữ biển trời Xô viết Nghệ An

Trong số những ca khúc viết về Nghệ An thời chống Mỹ, theo tôi có lẽ hay nhất là 2 bài: Tiếng hát sông Lam của nhạc sĩ Đinh Quang Hợp và Giữ biển trời Xô viết Nghệ An của nhạc sĩ Hồ Bắc.

Những năm từ 65 đến 72, Nghệ An là điểm nóng hứng chịu nhiều bom đạn. Các ca khúc viết lên từ mảnh đất này luôn hừng hực âm thanh, khí thế của vùng đất đánh giặc, chính vì vậy ngay cả Tiếng hát sông Lam mặc dù mang giai điệu dân ca Nghệ Tĩnh mà vẫn đầy dồn nén, gấp gáp, nói chi Giữ biển trời Xô viết Nghệ An mỗi âm mỗi nhịp đều như viên đạn đang văng ra khỏi nòng súng. Tôi thích sự rắn rỏi trong hình ảnh, chất hào hùng trong âm thanh những ca khúc được nhạc sĩ Hồ Bắc viết thời đánh Mỹ, mà tiêu biểu là bài hát này.

Thể hiện Giữ biển trời Xô viết Nghệ An là cặp ca sĩ trẻ nổi tiếng khi ấy: Ngọc Tân - Vân Khánh và dàn ca nhạc đài Tiếng nói VN. Sau này họ song ca với nhau nhiều bài khác đều để lại ấn tượng tốt trong lòng người thưởng thức. Song cuộc đời chìm nổi bể dâu chả biết thế nào mà đoán trước, chỉ nghe rằng họ có lần vượt biên vào những năm 80, Vân Khánh bị biển dữ cướp mất, Ngọc Tân sống sót trở về, chịu thêm bao lận đận. Anh cũng đã vào cõi thiên thu nên tôi chả nhắc lại làm gì nữa, thêm buồn.

Thế hệ chúng tôi, nói một cách thật lòng, lớn lên trong dòng âm thanh nhạc cách mạng, nhiều tác phẩm in đậm mãi trong tâm trí. Chả biết người khác thế nào chứ riêng mình, tôi vẫn giữ niềm say mê yêu quý dòng nhạc ấy đến tận bây giờ. Xin gửi tặng ca khúc này đến các bạn đồng môn cùng K17 người xứ Nghệ: Hoàng Xuân Bối, Trần Ngọc Hồng, Nguyễn Thị Minh Huệ, Nguyễn Thanh Hương, Nguyễn Bá Tân, Trương Đình Chiến, Nguyễn Thu Hà quý mến của tôi.

Bài hát tặng bạn ngày chủ nhật: Sài Gòn quật khởi

Nhạc sĩ Hồ Bắc viết ca khúc Sài Gòn quật khởi mùa xuân năm 1968, tính đến nay đã hơn 44 năm nhưng mỗi khi nghe lại những người thế hệ chúng tôi vẫn hình dung ra cái không khí sục sôi, rạo rực khi ấy. Có thể người ta nhìn nhận sự kiện Mậu Thân 68 với nhiều góc độ, quan điểm, cách đánh giá khác nhau nhưng dù gì đi chăng nữa, Sài Gòn quật khởi vẫn là bài hát của một thời, ghi đậm dấu ấn lịch sử Sài Gòn thời chiến tranh.

Có nghe nhạc sĩ Hồ Bắc kể rằng sau khi hoàn tất những nốt nhạc cuối cùng, ông chuyển ngay bài hát cho dàn ca nhạc đài Tiếng nói Việt Nam và người ta đã dàn dựng gấp, với hai giọng ca nổi tiếng Kim Oanh, Tuyết Nhung lĩnh xướng. Thời ấy bọn học sinh chúng tôi tập Sài Gòn quật khởi để tham gia hội diễn văn nghệ trường cấp 2 Thụy Hương (Kiến Thụy) cũng căn vào bản phát trên đài (chủ yếu theo trí nhớ chứ làm gì có băng đĩa như sau này).

Sài Gòn một thời sục sôi, hào hùng. Sài Gòn từng là niềm tin yêu của cả nước. Sài Gòn cũng có những lúc trầm buồn im ắng về sau. Xin tặng bài hát này cho những con người Sài Gòn kiên trung, bất khuất.

Bài hát tặng bạn ngày chủ nhật (4): Tổ quốc yêu thương

Nhạc sĩ Hồ Bắc viết Tổ quốc yêu thương năm 1976, chỉ sau khi nước nhà thống nhất hơn nửa năm. Lời ca dường như nói lên thật cụ thể cảm xúc của hàng triệu con người trong không khí hòa bình, còn chiến tranh đã lui vào dĩ vãng. Tôi có người bạn đồng môn, anh Phạm Văn Bích, một tay học văn khét tiếng của trường chuyên Lê Hồng Phong (Nam Hà), học ngoại ngữ cực giỏi, ra trường về Viện Xã hội học. Y nghe bài hát này qua sóng âm đài Tiếng nói Việt Nam hồi nào chả biết, chỉ thấy mỗi lần tôi cùng y và anh Huy Cờ cơm chiều xong, giắt chiếc bát tráng men vào đôi đũa cắm sau lưng, tản bộ vào trường dân tộc trung ương chơi, y cứ lẩm bẩm "bao buồn thương trôi qua, ta say mê trong niềm tin yêu. Bao mẹ bao em ta rạng rỡ lên như ngàn đóa hoa..." thì tôi biết rằng y đang xúc động lắm. Mà chả vui sao được, cái năm 76 ấy, năm hòa bình trọn vẹn đầu tiên ấy, với biết bao ước vọng. Chúng tôi cũng ra trường vào cuối năm hòa bình đó, chia tay nhau đi các ngả, lâu lâu mới có dịp gặp nhau. Thoáng đấy đã mấy chục năm rồi, chả biết Bích có còn nhớ bài hát ngày xưa.