Thời sự hơi nóng (kỳ 3)

Nhiều năm trở lại đây ở nước này, thông tin thời sự không còn là độc quyền của báo chí truyền thông quốc doanh (báo, tivi, đài, hệ thống tuyên giáo) nữa, mà được thay bằng internet, mạng xã hội. Đã hết thời “nghe đài đọc báo của ta/đừng nghe đài địch bàn ra tán vào/tin đài tin báo của ta/đừng nghe tin địch ba hoa nói xằng”.

 
Công nghệ số, nhất là mạng xã hội, đang thống lĩnh đời sống tin tức, thu hút mọi người. Đó không phải “địch” như cái thói nhìn đâu cũng thấy kẻ thù, mà là hệ thống thông tin đại chúng. Tất nhiên nó có cái hay cái dở, thứ đúng thứ sai, mặt này mặt nọ, nhưng dẫu sao cũng còn hơn kiểu thông tin một chiều có định hướng, có chỉ đạo của báo đài quốc doanh, của tuyên giáo, của đảng.

 
Nói không quá đáng, báo quốc doanh đang thở hắt những tàn hơi cuối cùng trong giây phút định mệnh không tránh khỏi. Dù nhà cầm quyền có cố gượng quy hoạch báo chí vực cho nó sống sót để làm nhiệm vụ của tuyên giáo, “sửa sai sửa lại sửa đi/sửa thì cứ sửa sai thì cứ sai”, nhưng cứ luẩn quẩn theo kiểu cách quản lý cũ, siết vòng kim cô cũ kỹ đã hết phép nhiệm màu thì cái chết là không tránh khỏi. Tôi nói thật.

Mạng xã hội cũng đa dạng như cuộc sống, như đời thực. Cuộc đời có thế nào thì nó (mạng) như vậy. Hay dở, tốt xấu… có tất. Những nhà quản lý, nhất là những ông bà tuyên giáo, cứ mở mồm ra là chê bai mạng xã hội, cảnh báo con người phải đề phòng, thực ra chỉ nhìn một phía, không hiểu gì về nó hoặc rất hời hợt. Họ ứng xử với mạng xã hội thế nào thì cách họ nhìn nhận xử lý cuộc sống cũng vậy. Chết nỗi họ lại ngồi ghế lãnh đạo, cầm quyền. Bi kịch ở chỗ đó.

Vào kỷ nguyên mới chưa?

Nghe “mới” ai mà chẳng thích. Họa chỉ có gỗ đá hoặc kẻ khư khư bám lấy cái cũ lỗi thời để vinh thân phì gia thì mới lạnh lùng, dửng dưng, không muốn “vào”. Vào kỷ nguyên mới không có nghĩa xóa bỏ hết thứ cũ, nhưng những gì đã quá vướng víu, cản trở, tai hại thì nên bỏ.

Tôi rất ghét câu dạy đời “Nếu anh bắn vào quá khứ bằng súng lục thì tương lai sẽ bắn anh bằng đại bác” bởi nó rất hồ đồ. Có những thứ quá khứ cần bị đào sâu chôn chặt mới vươn tới tương lai được, vào kỷ nguyên mới được.

Những nhà lãnh đạo, cầm quyền nước này đã không ít lần chủ trương “gác lại quá khứ, hướng đến tương lai”. Đó là nhận thức, tư duy cởi mở, nhất là ở một nước từng chiến tranh liên miên với nhiều kẻ thù. Chỉ có điều, chủ trương ấy bị “nhất bên trọng, nhất bên khinh”, không được thực thi tử tế. Điều đó ta có thể thấy rõ nhất trong quan hệ của nước này với Trung Quốc và Mỹ. Tôi không cần nhắc ra đây, bởi hầu như ai cũng rõ.

Từ đầu năm tới giờ, thậm chí từ năm ngoái, bộ máy từ trung ương tới địa phương nhắc nhỏm nhiều về việc tuyên truyền những “ngày lễ lớn” và sự kiện trọng đại trong năm 2025. Tất nhiên ở vị trí đầu của chuỗi việc trọng ấy là kỷ niệm “50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước” - 30.4. Cụm từ ấy qua nửa thế kỷ tồn tại đã tới lúc cần được xem xét lại, thậm chí khí muộn.

Hòa bình?

Tôi muốn hỏi những ông bà Việt, những người khẳng định rằng “Ông Trump chỉ muốn hòa bình, còn Zelensky ngược lại, đã từ chối hòa bình, chỉ muốn chiến tranh”: Vậy có thể hòa bình không khi kẻ khác buộc mình phải chấp nhận mất đất bị bọn xâm lược chiếm đoạt, bị âm mưu cướp đoạt tài nguyên, bị mất quyền tự do?

 
Như thế khác gì đầu hàng, quỳ xuống phủ phục dưới chân chúng để bán rẻ đất nước, bán rẻ lợi ích dân tộc, làm tôi mọi nô lệ cho chúng nó.

Tôi đảm bảo, nếu xứ này có chiến tranh (bị xâm lược, điều không ai muốn), chính các ông bà là những kẻ đầu tiên quy phục, phất cờ trắng đầu hàng. Lời nói, suy nghĩ thế nào thì hành động thế ấy. Bản chất lộ ra từ lời nói.

Thời này đã khác trước nhiều rồi, chứ không phải cứ lý sự ra vẻ ta đây hiểu biết thời thế mà người ta nghe theo.

Một dân tộc đã ngoan cường chiến đấu chống xâm lược hơn 3 năm nay, dân tộc đó sẽ chiến thắng, sẽ có hòa bình đúng nghĩa, chứ không phải thứ hòa bình nhục nhã.

Các ông bà ra cái vẻ nhân đạo biết tiếc xương máu, thế người ta không tiếc chắc.

Coi cái ảnh này đi, quân xâm lược tàn phá đất nước như vầy thì chỉ có cầm vũ khí đánh đuổi chúng, chứ ở đó mà quỵ lụy van xin hòa bình. Nước các ông bà từng vậy, nước người ta cũng thế thôi.

Nguyễn Thông

Thời sự hơi nóng (kỳ 3)

Tới ngày 24.2 đã 3 năm tròn kể từ cuộc xâm lược tàn bạo của Nga trên đất nước Ukraine. Lúc này, với người dân nước Việt, nó (cuộc xâm lược và chống xâm lược ấy) vẫn là sự kiện nóng nhất. Người ta dường như quên đi cuộc sống còn đầy khó khăn, kinh doanh sa sút đình trệ, giá cả tăng nhanh, tiền mất giá, tràn lan trả mặt bằng thuê mướn, sự loay hoay sắp xếp lại bộ máy quá cồng kềnh thành bộ máy phản tinh gọn, gỡ nghẽn chỗ này gây tắc chỗ khác… để chú tâm chú mục vào cuộc chiến tranh ở nơi xa vạn dặm. Đó cũng là thói thường của những người hay hóng chuyện.

Lạ là, có rất nhiều người sống ở một nước từng bị mấy cuộc chiến tranh, bị xâm lược, từng đứng lên “không gì quý hơn độc lập tự do” nhưng lại ủng hộ bọn xâm lược. Thân Nga, từng gắn bó với Liên Xô, có những kỷ niệm về thời trai trẻ “sướng như đi Liên Xô” là một chuyện, còn đây là lúc công lý, chính nghĩa đang đối lập với bạo tàn, lang sói. Xin nhớ rằng Nga bây giờ không phải Liên Xô thời trước, vả lại khi ấy Liên Xô giúp gì xứ này cũng đâu có cho không, chả phải “tình hữu nghị quốc tế vô sản” như tuyên truyền, mà chỉ lợi dụng xương máu dân ta để bình yên cho nó. Cả Cuba cũng thế. Cứ nên huỵch toẹt như vậy. Nếu họ có ơn, chỉ ơn với thể chế cộng sản, với chế độ cầm quyền, chứ dân chẳng được gì, thậm chí còn mất mát, “phe nào thắng thì nhân dân đều bại (thơ Nguyễn Duy).

Thời sự hơi nóng

- Ngày 17.2, cách nay 46 năm, quân xâm lược Trung Quốc tràn sang đánh Việt Nam với tuyên bố lếu láo "dạy cho Việt Nam một bài học". Đó không phải là cuộc "chiến tranh biên giới phía bắc" như lâu nay chính quyền và bộ máy tuyên truyền xứ này thông tin. Đó là cuộc xâ.m lược một quốc gia có chủ quyền. Chúng đánh sâu vào nội địa, không phải chỉ biên giới phía bắc nhỏ hẹp mỏng mảnh, lại càng không phải chiến tranh xung đột bình thường mà là xâ.m lược.

Về phía Việt Nam, phải gọi đúng tên sự kiện này là "cuộc chiến đấu chống quân Trung Quốc xâm lược". Vậy thôi, chứ không biên giới biên giếc, phía bắc phía biếc gì sất.

"Giặc đến đánh ta thì ta đánh trả", buộc nó phải rút về nước vào tháng 3.1979, ngày 16. Chỉ có điều sau sự mở màn xâm lược của Tàu cộng, cuộc chiến đấu của dân tộc ta còn phải kéo dài thêm chục năm, chịu bao nhiêu đau thương mất mát, tổn thất hơn cả lúc ác liệt tháng ban đầu. Vậy nhưng dân chúng không mấy ai biết, cứ tưởng chiến tranh đã kết thúc, hòa bình đã được lập lại. Hầu hết đều tin như thế. Năm 1980 trở về sau, chúng tôi đã nghĩ vậy, nhiều người bạn tôi ở ngay Hà Nội cũng nghĩ vậy. Tức là không biết gì cả. Chúng tôi không có lỗi khi vẫn làm lụng, mưu sinh, thậm chí ăn chơi nhảy múa. Mọi thông tin đại chúng bị bịt kín.

Trồng cây

Các quan lớn khi đã ngôi cao chức trọng thì ít ra cũng hơn người thường một cái đầu, biết nghĩ suy điều gì làm, điều gì không nên làm. Đừng có mù mờ lú lẫn u mê, thành đứa diễn trò, con rối trong tay đám quần thần đệ tử.

Tôi nói thật, bọn tay chân, trợ lý, cấp dưới của các ngài, phần lớn (tôi nhấn mạnh phần lớn chứ không phải tất cả) chúng, hoặc ngu dốt, hoặc đểu giả mưu mẹo hại chủ, chứ chả tốt đẹp giỏi giang gì.

Là kẻ bề tôi, chúng phải giúp chủ từng lời ăn tiếng nói, từng hành động cử chỉ sao cho đẹp đẽ, để chủ được thiên hạ kính nể, phục trọng, mến yêu, chứ không phải đẩy chủ vào thế bị chửi mắng, khinh thường. Nhưng chúng ngu, hoặc chúng đểu, nên cứ làm ngược lại.

Quanh quất Osin

Hôm 12.2.25, các báo mậu dịch đồng loạt đăng lại tin của Thông tấn xã về việc "ông Trương Huy San bị khởi tố về tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ".

Kể từ khi ông Trương Huy San, tức nhà báo lừng danh Huy Đức, tức Osin Huy Đức nổi tiếng, bị bắt giam ngày 1.6.2024, hầu như tất cả báo chí, cơ quan truyền thông đều sốt ruột chờ đợi xem có gì tiếp theo.

 
Và hôm 12.2 nó (tin) đã xuất hiện, nhưng tất cả "mậu dịch" đều phải lấy lại, copy từ Thông tấn xã. Điều này cũng phần nào cho biết có quyền tự do dân chủ hay không. Đã hết thời báo chí vênh vang về "tài" tự điều tra, tìm hiểu, khai thác để tung ra tin tức có "chủ quyền".

Nhà báo Huy Đức bị cơ quan tư pháp cao nhất xứ này (Viện KSND tối cao) truy tố tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” theo quy định tại điều 331, khoản 2, Bộ luật Hình sự.